Rotapigeon
Ronesans'da MEDICI Ailesinin Topluma ve Caga Etkileri


15. yyla Geldiğimizde Ortaçağ Skolastik Düşüncesinin ve Kilisenin Gücünün zayıflamaya başladığını görürüz. Gutenberg matbaayı bulmuş böylece insanlar kitapları kendi dillerinde okuyabilme ve daha çok  kitap edinebilme imkanına kavuşmuşlardır. Daha ucuza ve daha çok basılan kitaplar, yeni bir ufkun başlangıcına işaret etmekteydiler. Bu sıralarda İtalya’da 15. yy’da başlayan 16. yy’da doruk noktasına ulaşan entelektüel bir etkinlik yaşanmaktadır. Bu etkinlik, yeniden doğuş anlamına gelen Rönesans’tır. Bu dönemde Antik Yunan dünyası yeniden keşfedilmiş, Antik Dünyanın düşünürleri su yüzüne çıkmıştır. Antik Dünyanın eserleri yeniden yapılmaya, hikayeleri resmedilmeye başlanmıştır. Dogmalara dayalı düşünce sistemi yerini akla bırakmaktadır. Tüccarların belirli bir gücü elinde bulundurması  ve bu gücün görkemini yansıtacak eserlere ihtiyaç duymaları, sanatçıyı kilisenin tek egemenliğinden kurtaracak,  yüzünü akla ve ışığa çevirmesinde büyük rol oynayacaktır.


İtalya’da ilk kez 15. yy’da  büyük bir aile adını duyurdu ve bu ad sık sık Rönesans’la beraber anılır oldu. Medici ailesi 15. yy’dan sonra Floransa’nın iktisadi ve siyasal yaşamına egemen oldu. Giovanni di Bici(1360-1429) ve özellikle Pater Patriae (yurdun babası) olarak anılan oğlu Cosimo de’Medici (1389-1469) son derece bilgili maliyecilerdi ve Medici şirketini Floransa’nı en önemli ticaret ve bankacılık şirketi haline getirdiler. Bu zenginliğin yansıması ilk olarak Medici ailesi içinde gerçekleşen bir düğün sırasında Boticelli’ye iki resim sipariş edildi. Bunlar: “Venus’ün Doğuşu” ve “ilkbahar”  . Böylece destek başlamış oldu. Hümanistlere çok iyi davranan Cosimo sanatları ve düşünce dünyasını destekledi. Donatello’ya, Fra Angelico’ya yardımcı oldu, kitaplıklar kurdu.Eflatun düşüncesi onun sayesinde yayıldı. Zamanla bu destek azaldı. Lorenzo de’ Medici hümanist, yazar ve ozan olduğu halde gerçek anlamda edebiyatçıları bilginleri ve sanatçıları koruyan bir kişi olmadı. Sanat Yapıtları sipariş edenler daha çok dostlarıydı. Bunun üzerine Floransa’lı sanatçılar kendilerine yeni koruyucular bulmak üzere şehri terk ettiler. Her şeye rağmen Medici’lerin başaltmış olduğu bu destek büyük sonuçlar için büyük bir adımdı. Özgür düşünebilme şansı bulan sanatçılar önemli işler başardılar. Oluşturdukları eserler, araştırmaları, kitapları bir sonraki çağın gelişimi için önemli temeller oluşturdu. 


Düşünce sisteminde bir devrimdir Rönesans. Akıl her şeyden üstündür. Akıl yoluyla edinilen sonuçlar önemlidir. Doğanın güzelliklerinin farkında olmak ve onu taklit ederek yüceltmek temel yapı taşlarıdır. Bu yapı taşları için izlenecek olan yol yeni sınıflar oluşturmuştur. Aydınlanma Çağının öne sürdüğü fikirler Rönesans’a çok şey borçludur. Önermeleri insanın gelişim sürecini  ve toplumsal yapının gelişimini hızlandırmıştır. Ve bir ailenin attığı adımlar yüz yıllara etki edecek yapı taşları olmuştur.


HAZIRLAYAN :  CAN BERK KOÇ 2004
 

 KAYNAKÇA

- Alaeddin Şenel, Siyasal Düşünceler Tarihi, Tarih öncesinde İlkçağda Ortaçağda Yeniçağda Toplum ve Siyasi Düşünce(6. Kısaltılmış Basım), Ankara, 1996, Bilim ve Sanat yay.
- Eczacıbaşı Sanat Ansiklopedisi, Cilt 3, İstanbul, Yapı-Endüstiri Merkezi yay., 1997, sayfa 1584-89
- Germain Bazin, Sanat Tarihi, İstanbul, 1998, Sosyal yay., sayfa 294-305
- Gelişim Hachtte, Ansiklopedik Genel Kültür Ansiklopedisi, Cilt 7, 1983, İstanbul, Gelişim yay., sayfa 2768
 
 
Yorucu bir günün gecesi: The Beatles
Uzun süren birliktelik, değişen üyeler ve sonunda 10 Aralık 1961’de dört pırıl pırıl genç kendileri gibi olan bir başka ışıltıyı (Brian Epstein) menejerleri olarak kabul etti. Böylece popüler kültür için dönüm noktası oluşturacak grup ilk adımını attı. 1 Ekim 1962’de ilk 45’likleri “Love me do” ardından ilk albümleri “Please Please Me” ile isteleri altüst ettiler.
 
Beatles’ı büyük yapan özelliklerden biri hep ilk olmalarıdır. Bunu çok çalışarak, iyi sunarak, basit sözler ve melodilerle oluşturulmuş şarkılarıyla yeri ve göğü inlettiler. Hemen ardından çektikleri ilk filmleri “ a Hard Days Night” ve filmin müzikleri yine bir numaraydı. Artık bu grup tek seferlik basit bir patlamadan çok daha ötesi olduğunu kanıtlıyordu. Film onların dünyada açılmalarını sağladı. Ardından çıktıkları dünya turu yerlerini sağlamlaştırdı. 1965’e gelindiğinde “Help” ve “Rubber Soul” albümleri çıktı. Her yaptığı olay olan, moda yaradan Beatles “Rubber Soul” albümü ile yeni bir çığır açmıştır. Karmaşık ritimleri, düşündüren zekice sözleri ve akıl almaz ironisiyle Bir efsane olmuşlardı. Bu albüm bir dönemi kaparken, yepyeni bir akımın kapılarını açıyordu. Popüler kültür artık eskisi gibi olamayacaktır.
 
Aynı yılın sonunda kısa bir ara verdiler ve başka işlerle uğraştılar. George Hindistan’a gidip, bu kültürn dinini ve müziğini inceledi. Paul film müzikleri yazdı. John savaş karşıtı bir filmde oynadı. Ringo olduğu yerdeydi. Tekrar bir araya geldiklerinde farklıydılar. Yeni akımların etkisinde yine ilki başarmak için çabalamaya başladıklarında Epstein için grubu bir arada tutmak ve kaliteyi yükseltmek giderek zorlaşıyordu. Bu durum en devrim niteliğindeki albümlerinden olan “Revolver”ın çıkışını sağladı. Ama ardından gelecek olan albümle kıyaslanamazdı çünkü Sgt. Pepper bir fantazidir. “Sgt. Peppers Lonely Hearts Club Band” bu işin nasıl yapılacağı konusunda bir ders verir. İlk olarak bir albümün kapağında şarkı sözleri vardır. Kapak inanılmaz şekilde hareketli ve coşkuludur.(janjanlı da diye biliriz tabi) Albümle birlikte dağıtılan promosyon ürünlerinin kalitesinden bahsetmiyorum bile.
27 Ağustos 1967’de Brian Epstein öldü. Menejerleri olmadan yola devam etme kararı onları sona doğru götürüyordu. Şöhretten daha “Help” çıkmadan bıkmışlardı. Bu albüm çıktığında en yaşlıları olan Ringo 26 yaşındaydı ve aradan geçen iki yılın üstüne birde Brian’nın kaybı eklenince işler sarpa sarmaya başladı. Artık sadece John-Paul ikilisi değil, George’da şarkılarda ağırlığını koyuyordu ve herkesin şarkılarının yer alamaması iç çekişmeye neden olmaktaydı. Bu sıralarda John’un altın kural olan “Stütyoya sevgililer giremez” kuralını Yoko Ono için bozdu. Grup Yoko’yu sevmiyordu. Bu duruma en çok tepki gösteren Paul oldu.
 
1970 de Grubun “Let it be” albümü piyasaya çıkmadan, John’un Yoko ile çıkardığı solo albüm bardağı taşıran son damla oldu ve Paul duruma el koyarak bir basın açıklamasıyla gruptan ayrıldığını açıkladı. Kimilerine göre Paul’un davranışı adiliktir. Ama Paul grubu bir arada tutmak için çok çabalamış, George ve Ringo’yu ikna etse de John’la iletişim kuramaz olmuştu. Böylece dağılan grup asla eskisi gibi başarılı olamadı. Paul iyi albümler çıkarsa da parlak olamadı. George uzun uğraşlar sonucu bir-iki iyi albümde kaldı ve 2001 Kasımda Kanserden dolayı öldü. John Lennon Tarihin en iyi şarkılarından olan “Imagine”ı çıkarsa da tam bir sükse yapamadı. 80’lerde John’un evinden çıkarken bir hayranı tarafından vurulması ise yüzyılın en saçma olayıdır. Bir efsane ise: işte böyle dağılmış, hayranlarını kırmıştır. Ama yapacakları bir şey de yoktur Çünkü onlar, çok zor bir günün, yorucu geçen gecesi sonunda tükenmişlerdir…
 
 
 
Tavsiye Edilen Albümleri:
  • Rubber Soul
  • Sgt Peppers Lonely Hearts Club Band
  • A Hard Days Night